زن

چاپ اول : 1376
چاپ دوم : 1378
229 صفحه
انتشارات اطلاعات



کتاب زن مجموعه‌ای از مقالات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی در رابطه با مسئله‌ی زن می‌باشد که در مقاطع مختلف زمانی نگاشته شده است. عمده‌ی مقالات این کتاب با هدف نشان‌دادن تقابل دو دیدگاه؛ دیدگاهی که به زن به عنوان یک انسان برابر و مساوی با مرد می‌نگرد و دیدگاهی که زن را بدلیل زن بودن، جنس دوم تلقی می‌کند. درحالیکه دیدگاه نخست زن را حاکم برسرنوشت خود می‌داند، دیدگاه دوم زن را اسیر جنس، حس و نهایتا جنسیت خود می‌داند. دیدگاه نخست براین باور است که زن ضمن زن بودن، مادر بودن، مولد بودن، می‌تواند مراحل تکامل را طی کند. دیدگاه دوم معتقد به آن است که محدودیت‌های فیزیکی زن، زایندگی و مادری او با انجام فعالیت‌های اساسی اجتماعی تباین دارد. بنابراین یا باید زن بود و مادر، و یا با درهم شکستن قیود انسانی فعال در کلیه‌ی عرصه‌ها بود. مجموعه مقالاتی که در این کتاب جمع‌آوری شده، با دیدگاهی انتقادی نسبت به وضع زن چه در ایران و چه در جهان است.

مقاله‌ی اول تحت عنوان اقتدارگرایی از منظر فرهنگ عامه به بررسی 2500 سال پادشاهی خودکامه و مستبد و فردی در ایران پرداخته است. نویسنده ضمن برشمردن 3 عامل در 3 سطح مختلف، بنا شدن خانواده بر اساس اندیشه‌ی مردسالاری و نفی زن به عنوان یکی از ارکان اساسی خانواده، آن را یکی از عوامل مهم زمینه‌ساز اقتدارگرایی و فرهنگ سیاسی رایج دانسته است.

فرض مقاله‌ی دوم تحت عنوان فرهنگ ضد زن مبتنی بر اسرائیلیات است بر این اساس استوار است که فرهنگ ضد زن موجود عمدتا ریشه‌ی خود را از روایات ضعیف و غیرصحیح که ریشه در اسرائیلیات دارد، می‌گیرد و در تقابل جدی با آموزه‌های دینی اسلام می‌باشد.

مقاله‌ی سوم تحت عنوان عیار نقد، پاسخی‌ست به برخی انتقادات از مقاله‌ی فرهنگ ضد زن مبتنی بر اسرائیلیات است.

مقاله‌ی چهارم تحت عنوان زن و سیاست، به بررسی یکی از اساسی‌ترین و شاید بحث ‌برانگیز‌ترین مسائل پیرامون زن پرداخته است. اساس این مقاله بررسی جایگاه مشارکت سیاسی زنان با تکیه بر قرآن و برخی روایات می‌باشد.

مجموعه مقالات آن سوی دیوار، مجموعه‌ایست گزارش‌گونه که حاصل سفر نویسنده به چین و حضور در کنفرانس جهانی زن در پکن بوده است. این مجموعه ضمن بررسی وضعیت و جایگاه زن در جهان امروز، به گذشته‌ی تاریخی زن در عمق تاریخ نیز توجه داشته است. ضمن اینکه به بینش جایگاه زن ایرانی و زیر و بم‌های حیات اجتماعی او اشاره کرده است.

در انتهای کتاب، گفت و گوی نویسنده با علامه سید محمدحسین فضل‌الله، که به بیان نقطه نظرات خود در رابطه با شهادت، قضاوت و حکومت زن در اسلام پرداخته، آمده است.

کتاب زن توسط انتشارات دارالفکر (دمشق - سوریه) و دارالفکر المعاصر (بیروت - لبنان) تحت عنوان المراة رؤیة من وراء جدر، در سال 2001 توسط سرمد الطائی به عربی ترجمه شده است.